Người dân Việt Nam rất quan tâm đến các chương trình truyền hình, đặc biệt là các chương trình có tính chất giải trí, từ trước cho đến bây giờ và một vài năm trở lại đây là trên internet, mạng xã hội.

Ở Việt Nam đã hình thành một thói quen, người dân được tiếp cận với tất cả sản phẩm truyền hình có giá trị lớn trong và ngoài nước,  hoặc sẽ được xem miễn phí,  xem một chút quảng cáo hoặc nếu có trả tiền thì cũng không trả nhiều. Tuy nhiên, kết quả cuối cùng là tạo cho xã hội nói chung có tâm lí  những thứ xã hội quan tâm thì buộc phải xuất hiện trên sóng truyền hình. Vì vậy, sức ép, sự kì vọng của xã hội lên các hệ thống truyền hình miễn phí và trả tiền là rất lớn. Sức ép mỗi khi phục vụ khán giả chưa tốt như kì vọng của mọi người cũng là rất lớn.

Câu chuyên về các trận bóng tại ASIAD vừa qua và câu chuyện về Xôi Lạc TV là một ví dụ. Phải nói rằng, Xôi Lạc TV đã đánh trúng cơn khát của người hâm mộ Việt Nam. Tuy nhiên cần nhìn nhận hành vi này dưới góc độ pháp lý để làm rõ trách nhiệm mỗi bên.

Xôi Lạc TV không phải là kênh chiếu bóng đá bản quyền duy nhất tại Việt Nam mà là kênh “lậu” thu hút được lượng lớn người xem. Những ngày chiếu các trận đấu bóng đá của Asiad, lượng truy cập vào Xôi Lạc TV có thể lên tới 500.000-1.000.000 mỗi ngày. Đa phần lượng tìm kiếm trang web này đến từ Việt Nam (78%), 14,8% đến từ Nhật Bản, số còn lại đến từ nhiều nơi khác. Thậm chí, kênh này tường thuật lại các trận đấu này bằng cách livestream (truyền trực tiếp) lại chương trình phát sóng của các đơn vị đã mua được bản quyền từ nước ngoài.

Xôi Lạc TV đã được rất đông người hâm mộ bóng đã  Việt Nam truy cập, với một tâm trạng rất … vui mừng và may mắn, vì được xem các trận đấu này. Một số người lập luận việc xem kênh lậu là hành động đáng xấu hổ, khi trang xâm phạm bản quyền tác giả nhưng đành chấp nhận, vì không có lựa chọn. Người khác thì xem đây là việc bình thường, vì là nguyện vọng chính đáng của người hâm mộ. Tràn lan, chia sẻ, công khai, khuyến khích xâm phạm bản quyền, đó là điều đã xảy ra với Xôi Lạc TV vừa qua. Đại đa số người dùng biết sai mà vẫn làm.

Nhận định một cách ngắn gọn về thực trạng xâm phạm bản quyền ở Việt Nam, bản quyền các chương trình truyền hình và các chương trình sáng tạo nói chung mà người dùng có thể tiếp cận trên môi trường số và môi trường mạng hiện nay có hai xu hướng. Một là ngang nhiên, hai là tự nhiên. Đó là những nhận định của ông Nguyễn Thanh Lâm, Cục trưởng Cục Phát thanh Truyền hình và Thông tin điện tử.

Ông Lâm nói rằng: “Ngang nhiên thì chúng ta biết rồi. Tức là người vi phạm, người cung cấp dịch vụ ấy biết vi phạm bản quyền nhưng vẫn làm. Bởi vì có vẻ họ cảm thấy rằng cái này mang lại lợi ích. Thứ hai, chắc là những tiền lệ bị xử phạt thật nặng, thật mạnh chưa nhiều cho nên dẫn đến chuyện ngang nhiên. Còn chuyện tự nhiên là bởi một phần đông số người Việt Nam tiếp cận chương trình trên mạng không biết chương trình ấy vi phạm bản quyền hay không. Nói thật họ cũng không có nhu cầu tìm hiểu, bởi vì truy cập vào đó, tiếp cận nó nhất là trên internet bây giờ dễ quá, chất lượng cao, xem những phụ đề tiếng Việt, thậm chí là phiên bản độ phân giải cao HD….Đó là chuyện tự nhiên và họ coi đó là một trong những tiện ích mà sống tại Việt Nam họ được hưởng như vậy”

Bản quyền nói chung, bản quyền các sự kiện thể thao lớn nói riêng là vấn đề được cả cơ quan quản lí nhà nước, đông đảo người dân hết sức quan tâm. Đặc biệt, sau sự kiện xoilac.tv vừa qua và mới đây nhất khi Hiệp hội Truyền hình trả tiền Việt Nam chính thức đề nghị Bộ Thông tin và Truyền thông không cấp phép cho Facebook phát trực tiếp giải bóng đá ngoại hạng Anh, dù Facebook chưa đưa ra thông tin chính thức về việc này.

Làm thế nào để đảm bảo quyền theo dõi các sự kiện thể thao cũng như giải trí lớn của người dân, hài hòa lợi ích của bên mua, bên bán, đồng thời đảm bảo sự quản lí thống nhất của nhà nước về bản quyền, đó là điều đáng phải bàn.

Tuy nhiên, theo ông Nguyễn Thanh Lâm, chúng ta rất cần ủng hộ cho một tâm lý rằng, dù gì thì việc xem không bản quyền là không nên. Về việc cổ xúy việc xem không bản quyền là không nên.

abei.gov.vn

Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về vanthucucqlptth@mic.gov.vn

Lên đầu